Το «πιστόλι στον κρόταφο» του Xi Jinping, η οργή της Κίνας και η νέα «Κρίση της Κούβας» που φέρνει Γενικευμένο Πόλεμο
Σε μια νέα, εξαιρετικά επικίνδυνη φάση εισέρχεται η κρίση στην Ταϊβάν καθώς αυξάνονται οι φόβοι ότι το νησί μπορεί ήδη να διαθέτει δυνατότητα ανάπτυξης πυρηνικών όπλων…
Ειδικότερα, σύμφωνα με τον Ρώσο στρατιωτικό αναλυτή Alexander Shirokorad, ένα τέτοιο ενδεχόμενο, εάν επιβεβαιωθεί, ανατρέπει πλήρως την ισορροπία δυνάμεων στην Ασία και μετατρέπει το Στενό της Ταϊβάν σε μία από τις πιο εκρηκτικές γεωπολιτικές ζώνες του πλανήτη.
Το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει το σχέδιο επανένωσης.
Αντίθετα, η κινεζική ηγεσία θεωρεί πως η ύπαρξη ενός φιλοδυτικού, στρατιωτικά εξοπλισμένου νησιού λίγα χιλιόμετρα από τις ακτές της Κίνας συνιστά διαρκή στρατηγική απειλή.
Κατά την επίσκεψη του Donald Trump στην Κίνα τον Μάιο του 2026, ο Xi Jinping φέρεται να ξεκαθάρισε πως «η ανεξαρτησία της Ταϊβάν και η ειρήνη στο Στενό της Ταϊβάν είναι ασυμβίβαστες έννοιες».
Ο Κινέζος ηγέτης έχει επανειλημμένα χαρακτηρίσει την επανένωση «ιστορική αναγκαιότητα», αφήνοντας να εννοηθεί ότι η Κίνα δεν πρόκειται να ανεχθεί επ’ αόριστον το σημερινό καθεστώς.
Η απάντηση του Trump προκάλεσε αίσθηση.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι «θέλει η Κίνα να ηρεμήσει», δείχνοντας πως η Ουάσιγκτον επιδιώκει τη διατήρηση της σημερινής κατάστασης.
Στο Πεκίνο, ωστόσο, η θέση αυτή ερμηνεύεται ως προσπάθεια μονιμοποίησης ενός γεωπολιτικού «πιστολιού στον κρόταφο» της Κίνας.
Η Ταϊβάν ως προκεχωρημένο φυλάκιο των ΗΠΑ
Η Ταϊβάν είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τις συγκρούσεις των Μεγάλων Δυνάμεων.
Από την εποχή της κινεζικής αυτοκρατορίας, το νησί πέρασε από πορτογαλικά, ολλανδικά και ιαπωνικά χέρια, πριν επανενταχθεί στην Κίνα.
Η μεγάλη ρήξη ήρθε μετά τον κινεζικό εμφύλιο πόλεμο.
Το 1949, μετά την επικράτηση του Mao Zedong, περισσότεροι από ένα εκατομμύριο υποστηρικτές του Kuomintang κατέφυγαν στην Ταϊβάν μαζί με τον Chiang Kai-shek, μεταφέροντας τεράστια αποθέματα χρυσού και ανεκτίμητους αυτοκρατορικούς θησαυρούς.
Από εκείνη τη στιγμή, η Ταϊβάν μετατράπηκε σε αντικομμουνιστικό προπύργιο των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ασία.
Ο ίδιος ο Mao είχε δηλώσει ήδη από το 1949 ότι οι ΗΠΑ επιδίωκαν να χρησιμοποιήσουν την Ταϊβάν ως «αιχμή του δόρατος» εναντίον της Κίνας.
Η άποψη αυτή εξακολουθεί να κυριαρχεί μέχρι σήμερα στους στρατηγικούς κύκλους του Πεκίνου.
Το σκοτεινό πυρηνικό πρόγραμμα
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο αφορά το μυστικό πυρηνικό πρόγραμμα της Ταϊβάν.
Σύμφωνα με τον Shirokorad, ήδη από το 1967 ξεκίνησε ένα άκρως απόρρητο σχέδιο ανάπτυξης πυρηνικών όπλων υπό την αιγίδα του Ινστιτούτου Πυρηνικής Ενέργειας INER και του Chungshan Institute.
Η Ταϊπέι απέκτησε κρίσιμη τεχνολογία από το εξωτερικό, μεταξύ άλλων αντιδραστήρα από τον Καναδά και πυρηνικά υλικά από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Παράλληλα, η Ταϊβάν κατάφερε να αναπτύξει βαλλιστικούς πυραύλους με βεληνεκές περίπου 1.000 χιλιομέτρων, ικανούς να πλήξουν στρατηγικούς στόχους βαθιά μέσα στην κινεζική ενδοχώρα.
Αναλυτές εκτιμούν ότι ακόμη και η υποψία ύπαρξης πυρηνικού οπλοστασίου στην Ταϊβάν αρκεί για να οδηγήσει την Ασία στο χείλος μιας ανεξέλεγκτης σύγκρουσης.
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, οι ΗΠΑ είχαν εγκαταστήσει στην Ταϊβάν πυραύλους cruise Matador με πυρηνικές κεφαλές W-5 ισχύος 50 κιλοτόνων.
Αμερικανικά αεροσκάφη που στάθμευαν στο νησί μετέφεραν περισσότερες από 200 πυρηνικές βόμβες, δημιουργώντας μια τεράστια απειλή για το Πεκίνο.
Μόνο το 1974, επί Richard Nixon, αποφασίστηκε η απομάκρυνση των αμερικανικών πυρηνικών όπλων από το νησί, στο πλαίσιο της προσέγγισης Ουάσιγκτον – Πεκίνου.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον Shirokorad, η Δύση ουδέποτε εγκατέλειψε πραγματικά τη στρατηγική αξιοποίησης της Ταϊβάν ως μοχλού πίεσης κατά της Κίνας.
Το Πεκίνο θεωρεί πως σε περίπτωση κρίσης, οι ΗΠΑ, η Ιαπωνία, η Βρετανία και η Αυστραλία μπορούν μέσα σε λίγες ημέρες να μετατρέψουν την Ταϊβάν σε γιγαντιαία στρατιωτική βάση.
Αυτό ακριβώς είναι που τρομάζει την κινεζική ηγεσία.
Σύμφωνα με τον Shirokorad, η Κίνα ίσως αποδεχόταν μια μορφή ειδικού καθεστώτος για την Ταϊβάν, υπό την προϋπόθεση όμως ότι θα διαλυόταν ο ταϊβανέζικος στρατός και θα εγκαθίσταντο στο νησί βάσεις του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού.
Διαφορετικά, το εναλλακτικό σενάριο είναι μια διαρκής αντιπαράθεση στα πρόθυρα γενικευμένου πολέμου.
Τα τελευταία χρόνια, περιστατικά μεταξύ κινεζικών και ταϊβανέζικων πλοίων έχουν προκαλέσει αλλεπάλληλες κρίσεις, ενώ στρατιωτικά γυμνάσια, αεροναυτικές αναχαιτίσεις και επιθετικές δηλώσεις ανεβάζουν συνεχώς το θερμόμετρο.
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι αν η Ασία βρίσκεται μπροστά σε μια νέα «Κρίση της Κούβας», αυτή τη φορά με επίκεντρο την Ταϊβάν — και με τον κίνδυνο πυρηνικής ανάφλεξης πιο ορατό από ποτέ.
www.bankingnews.gr
Ειδικότερα, σύμφωνα με τον Ρώσο στρατιωτικό αναλυτή Alexander Shirokorad, ένα τέτοιο ενδεχόμενο, εάν επιβεβαιωθεί, ανατρέπει πλήρως την ισορροπία δυνάμεων στην Ασία και μετατρέπει το Στενό της Ταϊβάν σε μία από τις πιο εκρηκτικές γεωπολιτικές ζώνες του πλανήτη.
Το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει το σχέδιο επανένωσης.
Αντίθετα, η κινεζική ηγεσία θεωρεί πως η ύπαρξη ενός φιλοδυτικού, στρατιωτικά εξοπλισμένου νησιού λίγα χιλιόμετρα από τις ακτές της Κίνας συνιστά διαρκή στρατηγική απειλή.
Κατά την επίσκεψη του Donald Trump στην Κίνα τον Μάιο του 2026, ο Xi Jinping φέρεται να ξεκαθάρισε πως «η ανεξαρτησία της Ταϊβάν και η ειρήνη στο Στενό της Ταϊβάν είναι ασυμβίβαστες έννοιες».
Ο Κινέζος ηγέτης έχει επανειλημμένα χαρακτηρίσει την επανένωση «ιστορική αναγκαιότητα», αφήνοντας να εννοηθεί ότι η Κίνα δεν πρόκειται να ανεχθεί επ’ αόριστον το σημερινό καθεστώς.
Η απάντηση του Trump προκάλεσε αίσθηση.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι «θέλει η Κίνα να ηρεμήσει», δείχνοντας πως η Ουάσιγκτον επιδιώκει τη διατήρηση της σημερινής κατάστασης.
Στο Πεκίνο, ωστόσο, η θέση αυτή ερμηνεύεται ως προσπάθεια μονιμοποίησης ενός γεωπολιτικού «πιστολιού στον κρόταφο» της Κίνας.
Η Ταϊβάν ως προκεχωρημένο φυλάκιο των ΗΠΑ
Η Ταϊβάν είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τις συγκρούσεις των Μεγάλων Δυνάμεων.
Από την εποχή της κινεζικής αυτοκρατορίας, το νησί πέρασε από πορτογαλικά, ολλανδικά και ιαπωνικά χέρια, πριν επανενταχθεί στην Κίνα.
Η μεγάλη ρήξη ήρθε μετά τον κινεζικό εμφύλιο πόλεμο.
Το 1949, μετά την επικράτηση του Mao Zedong, περισσότεροι από ένα εκατομμύριο υποστηρικτές του Kuomintang κατέφυγαν στην Ταϊβάν μαζί με τον Chiang Kai-shek, μεταφέροντας τεράστια αποθέματα χρυσού και ανεκτίμητους αυτοκρατορικούς θησαυρούς.
Από εκείνη τη στιγμή, η Ταϊβάν μετατράπηκε σε αντικομμουνιστικό προπύργιο των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ασία.
Ο ίδιος ο Mao είχε δηλώσει ήδη από το 1949 ότι οι ΗΠΑ επιδίωκαν να χρησιμοποιήσουν την Ταϊβάν ως «αιχμή του δόρατος» εναντίον της Κίνας.
Η άποψη αυτή εξακολουθεί να κυριαρχεί μέχρι σήμερα στους στρατηγικούς κύκλους του Πεκίνου.
Το σκοτεινό πυρηνικό πρόγραμμα
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο αφορά το μυστικό πυρηνικό πρόγραμμα της Ταϊβάν.
Σύμφωνα με τον Shirokorad, ήδη από το 1967 ξεκίνησε ένα άκρως απόρρητο σχέδιο ανάπτυξης πυρηνικών όπλων υπό την αιγίδα του Ινστιτούτου Πυρηνικής Ενέργειας INER και του Chungshan Institute.
Η Ταϊπέι απέκτησε κρίσιμη τεχνολογία από το εξωτερικό, μεταξύ άλλων αντιδραστήρα από τον Καναδά και πυρηνικά υλικά από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Παράλληλα, η Ταϊβάν κατάφερε να αναπτύξει βαλλιστικούς πυραύλους με βεληνεκές περίπου 1.000 χιλιομέτρων, ικανούς να πλήξουν στρατηγικούς στόχους βαθιά μέσα στην κινεζική ενδοχώρα.
Αναλυτές εκτιμούν ότι ακόμη και η υποψία ύπαρξης πυρηνικού οπλοστασίου στην Ταϊβάν αρκεί για να οδηγήσει την Ασία στο χείλος μιας ανεξέλεγκτης σύγκρουσης.
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, οι ΗΠΑ είχαν εγκαταστήσει στην Ταϊβάν πυραύλους cruise Matador με πυρηνικές κεφαλές W-5 ισχύος 50 κιλοτόνων.
Αμερικανικά αεροσκάφη που στάθμευαν στο νησί μετέφεραν περισσότερες από 200 πυρηνικές βόμβες, δημιουργώντας μια τεράστια απειλή για το Πεκίνο.
Μόνο το 1974, επί Richard Nixon, αποφασίστηκε η απομάκρυνση των αμερικανικών πυρηνικών όπλων από το νησί, στο πλαίσιο της προσέγγισης Ουάσιγκτον – Πεκίνου.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον Shirokorad, η Δύση ουδέποτε εγκατέλειψε πραγματικά τη στρατηγική αξιοποίησης της Ταϊβάν ως μοχλού πίεσης κατά της Κίνας.
Το Πεκίνο θεωρεί πως σε περίπτωση κρίσης, οι ΗΠΑ, η Ιαπωνία, η Βρετανία και η Αυστραλία μπορούν μέσα σε λίγες ημέρες να μετατρέψουν την Ταϊβάν σε γιγαντιαία στρατιωτική βάση.
Αυτό ακριβώς είναι που τρομάζει την κινεζική ηγεσία.
Σύμφωνα με τον Shirokorad, η Κίνα ίσως αποδεχόταν μια μορφή ειδικού καθεστώτος για την Ταϊβάν, υπό την προϋπόθεση όμως ότι θα διαλυόταν ο ταϊβανέζικος στρατός και θα εγκαθίσταντο στο νησί βάσεις του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού.
Διαφορετικά, το εναλλακτικό σενάριο είναι μια διαρκής αντιπαράθεση στα πρόθυρα γενικευμένου πολέμου.
Τα τελευταία χρόνια, περιστατικά μεταξύ κινεζικών και ταϊβανέζικων πλοίων έχουν προκαλέσει αλλεπάλληλες κρίσεις, ενώ στρατιωτικά γυμνάσια, αεροναυτικές αναχαιτίσεις και επιθετικές δηλώσεις ανεβάζουν συνεχώς το θερμόμετρο.
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι αν η Ασία βρίσκεται μπροστά σε μια νέα «Κρίση της Κούβας», αυτή τη φορά με επίκεντρο την Ταϊβάν — και με τον κίνδυνο πυρηνικής ανάφλεξης πιο ορατό από ποτέ.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών